Sinemanın ilk otuz yılında filmler konuşmuyordu. Oyuncuların sesleri duyulmuyor, diyaloglar yalnızca görüntülerin arasına yerleştirilen kısa yazılı levhalarla aktarılıyordu. Bugün bu durum, sinemanın teknik bir eksikliği gibi görünebilir. Ancak sessiz sinema döneminin sanatçıları, bu sınırlılığı yaratıcılığın kaynağına dönüştürdü ve görüntüyle hikâye anlatmanın son derece zengin bir dilini geliştirdi.

Ses olmadığında, oyuncuların duygularını ve düşüncelerini aktarmanın tek yolu bedenleri ve yüzleriydi. Sessiz sinema oyuncuları, yüz ifadelerini, jestlerini ve beden dillerini ustalıkla kullanarak seyircilere karmaşık duygular aktarabiliyordu. Bu dönemin en ünlü isimlerinden biri, İngiliz asıllı oyuncu ve yönetmen Charlie Chaplin'dir. Chaplin'in yarattığı, bol pantolonlu, dar ceketli, melon şapkalı ve bastonlu "Şarlo" karakteri, dünyanın dört bir yanındaki seyircilerin sevgilisi oldu. Chaplin'in filmleri, güldürürken aynı zamanda yoksulluk, yalnızlık ve insan onuru gibi konularda derin bir duyarlılık taşıyordu.

Sessiz sinemanın önemli bir avantajı, evrenselliğiydi. Diyalog olmadığı için filmler, dil engeline takılmadan dünyanın her yerinde anlaşılabiliyordu. Yalnızca ara yazıların çevrilmesi yeterliydi. Chaplin'in bir filmi, Amerika'da, Avrupa'da ya da Asya'da aynı kahkahaları ve aynı gözyaşlarını yaratabiliyordu.

Sessiz sinema döneminde sinemanın en güçlü araçlarından biri olan "kurgu" da keşfedildi. Kurgu, farklı çekimlerin belirli bir sırayla art arda dizilmesidir. Sovyet sinemacılarının yaptığı ünlü bir deneyde, bir oyuncunun ifadesiz yüzünü gösteren aynı çekim, farklı görüntülerle yan yana getirildi. Bir seferinde yüzün ardından bir tabak çorba, bir seferinde tabutta yatan bir çocuk, bir başka seferinde ise bir koltukta uzanan bir kadın gösterildi. Seyirciler, oyuncunun yüzünde sırasıyla açlık, hüzün ve arzu gördüklerini düşündü. Oysa oyuncunun yüzü her seferinde tamamen aynıydı.

Bu deney, sinemada anlamın yalnızca tek tek görüntülerden değil, görüntülerin birbirleriyle kurduğu ilişkiden doğduğunu gösterdi. Seyircinin zihni, art arda gelen görüntüler arasında anlamlı bağlantılar kurar ve kendi yorumunu oluşturur. Bu keşif, kurgunun sinemanın kendine özgü dili olduğu düşüncesini güçlendirdi ve sonraki bütün sinema sanatını derinden etkiledi.

1920'lerin sonlarında sesli filmlerin ortaya çıkması, sinemada büyük bir dönüşüm yarattı. Seyirciler, oyuncuların konuştuğunu ve şarkı söylediğini duymaktan büyük heyecan duydu. Ancak bu dönüşüm, sessiz sinemanın pek çok yıldızı için bir son anlamına geldi. Bazı oyuncuların sesi mikrofona uygun değildi, bazıları ise yeni oyunculuk biçimine uyum sağlayamadı. Chaplin ise sesli sinemaya uzun süre direndi. Sesli filmlerin yaygınlaştığı dönemde bile filmlerini büyük ölçüde sessiz olarak çekmeyi sürdürdü. Ona göre Şarlo'nun konuşması, karakterin evrensel büyüsünü bozabilirdi.

İlk sesli filmler, teknik açıdan bazı geri adımlar da içeriyordu. Kameralar, gürültülerini engellemek için ses geçirmez kabinlere kapatıldı ve hareket kabiliyetlerini büyük ölçüde kaybetti. Sessiz sinemanın geliştirdiği akıcı görsel anlatım, bir süreliğine durgun ve konuşmaya dayalı sahnelere yerini bıraktı. Ancak zamanla yönetmenler, sesi de yaratıcı bir araç olarak kullanmayı öğrendi.

Sessiz sinema, sinemanın özünün görüntü olduğunu hatırlatır. Bir sahne, tek bir sözcük kullanmadan bile güçlü duygular ve karmaşık düşünceler aktarabilir. Bu ilke, iyi bir filmin olduğu kadar iyi bir yazının da sırrıdır: Bazen en etkili anlatım, söylenmeden gösterilendir.