Paragrafın Yapısı: Cümle Sıralama, Akışı Bozan Cümle ve Paragraf Tamamlama

TYT Stratejileri3 dk okumaKoç Mentörlük

Paragraf sorularının bir bölümü, metnin anlamından çok yapısıyla ilgilidir: Cümleler hangi sırayla dizilmeli, hangi cümle akışı bozuyor, paragraf nerede ikiye bölünmeli? Bu soruların kendine özgü çözüm teknikleri vardır.

Paragrafın yapısı

Bir paragraf genellikle üç bölümden oluşur:

  • Giriş: Konunun ortaya konduğu bölüm. Giriş cümlesi genellikle bağımsızdır ve kendinden önce bir cümle gerektirmez.
  • Gelişme: Konunun açıklandığı, örneklendirildiği bölüm.
  • Sonuç: Konunun bağlandığı, ana düşüncenin vurgulandığı bölüm.

Giriş cümlesi nasıl tanınır?

Giriş cümlesi:

  • Bağlaçla başlamaz ("ama", "çünkü", "bu yüzden" gibi).
  • Kendinden önce söylenmiş bir şeye gönderme yapmaz ("bu", "böyle", "o" gibi işaret kelimeleri genellikle içermez).
  • Genel bir yargı ya da tanım içerebilir.

Cümle sıralama soruları

  1. Önce giriş cümlesini bul.
  2. Cümleler arasındaki bağlantı kelimelerine (işaret zamirleri, bağlaçlar) dikkat et.
  3. Neden-sonuç ve zaman sırası ilişkilerini takip et.
  4. Şıklardan yararlan: İlk cümle seçeneklerini eleyerek başla.

Akışı bozan cümle

Bu sorularda bir cümle, paragrafın konusundan ya da düşünce akışından sapar. Her cümlenin paragrafın ana konusuyla ilgisini kontrol et. Konudan bağımsız ya da farklı bir konuya geçen cümle, akışı bozan cümledir.

Paragrafı ikiye bölme

Bu sorularda paragrafın konusunun ya da bakış açısının değiştiği noktayı bulmak gerekir. Yeni bir konuya geçiş ya da farklı bir yön kazanılan cümle, ikinci paragrafın başlangıcıdır.

Paragraf tamamlama

Boşluğa gelecek cümleyi bulurken boşluktan önceki ve sonraki cümlelerle uyumuna bak. Boşluk sondaysa, paragrafın ana düşüncesini toparlayan bir cümle aranır.

Paragrafta ana düşünce için paragrafta ana düşünce yazımıza göz atabilirsin.

Sık sorulan sorular

Cümle sıralama sorularında nereden başlamalıyım?

Önce giriş cümlesini bul. Bağlaçla başlamayan ve önceki bir cümleye gönderme yapmayan cümle genellikle giriş cümlesidir.

Akışı bozan cümleyi nasıl hızlı bulurum?

Paragrafın ana konusunu belirleyip her cümlenin bu konuyla ilgisini kontrol et; konudan sapan cümle akışı bozar.